دل‌نوازها

به هر پرده رازی بود دل‌نواز - که آن‌را ندانند جز اهل راز

آلبوم چاووش ۳، شهرام ناظری

«چاووش ۳» نام آلبومی است با آواز «شهرام ناظری»، تک خوانی «بیژن کامکار» و به نوازندگی «گروه شیدا» که سرپرستی گروه را «حسین علیزاده» عهده دار بوده است. آهنگسازی ۵ قطعه آلبوم اثر «حسین علیزاده»  و  ۳ قطعه آن اثر «محمدرضا لطفی» است. در این آلبوم از اشعار «هوشنگ ابتهاج»، «جواد آذر»، «سیاوش کسرایی»، «ابوالقاسم لاهوتی»، «محمد فرخی یزدی»، «حمید حمزه» و «امیر برغشی» استفاده شده و در مایه های «ماهور»، «بیات اصفهان» و «چهارگاه» است. حال و هوای این آلبوم انقلابی و حماسی است و به خوبی بیانگر احساسات و تفکرات سال های اولیه انقلاب ۱۳۵۷ است.

هنرمندان:
آواز: شهرام ناظری
تک خوان: بیژن کامکار
اعضای گروه شیدا:
حسین علیزاده
محمدرضا لطفی
بیژن کامکار
محمد فیروزی
علی اکبر شکارچی
ارژنگ کامکار
حسین عمومی
پشنگ کامکار
عبدالنقی افشارنیا
مجید درخشانی
هادی منتظری
زیدالله طلوعی
جمشید عندلیبی

فهرست:
۱. سواران دشت امید، تک خوانی بیژن کامکار                شعر از «هوشنگ ابتهاج»
۲. حصار                                                              شعر از «هوشنگ ابتهاج»
۳. ای ایران، آواز شهرام ناظری                                   شعر از «جواد آذر»
۴. ژاله خون شد                                                    شعر از «سیاوش کسرایی»
۵. اتحاد                                                               شعر از «حمید حمزه»
۶. تیغ باید خون فشاند                                             شعر از «ابوالقاسم لاهوتی»
۷. شهید، آواز شهرام ناظری                                      شعر از «امیر برغشی»
۸. آزادی                                                               شعر از «محمد فرخی یزدی»

*************************************
ژاله بر سنگ افتاد چون شد؟
ژاله خون شد خون چه شد؟
خون چه شد، خون جنون شد
ژاله خون کن، خون جنون کن
سلطنت زين جنون واژگون کن
ژاله بر گل نشان، گل پران کن
بر شهيدان زمين گلستان کن
نام گمنام ها جاودان کن
تا به صبح آيد شام تيره
در شب تيره آتشفشان کن
دست در کُن، شو خطر کُن
خانه ی ظلم زير و زبر کن
جان خواهر
روستايی، برادر
پيشه ور، ای جوان، ای دلاور
ما همه يک صف و در برابر
آن ستمکاره، آن تاج بر سر
خواهر من، گرامی برادر
چون به هر حال تنهاست مادر
من به خاک افتادم تو بگذر
بهر ايجاد دنيای بهتر
ای شما ای صف بيشماران
اشک من در نظار شمايان
بر سر هر گذرگاه و ميدان
ژاله شد، ژاله شد
ژاله چون شد؟
ژاله خون ژاله دريای خون شد
خون جنون خون جنون
سلطنت واژگون سلطنت واژگون

*************************************
برگرفته از جلد اثر و تارنمای غیر رسمی Nazerismusic

دانلود با کیفیت 128KB/S در ادامه مطلب


ادامه مطلب
+ نگاشته شد در جمعه بیست و پنجم دی ۱۳۸۸ 13:5 به‌دست دل‌نواز  | 

آلبوم سپیده، محمدرضا شجریان

«سپیده» نام کنسرتی است به نوازندگی «گروه شیدا»، آواز «محمدرضا شجریان» و آهنگسازی، تنظیم و سرپرستی «محمدرضا لطفی» که در آذر سال ۱۳۵۸ و در «دانشگاه شهید بهشتی» بر روی اشعاری از «هوشنگ ابتهاج» و «جواد آذر» اجرا شده است. همچنین این آلبوم، شامل یک تصنیف به نام «ایرانی»، ساختهٔ «پرویز مشکاتیان» است. امتیاز این اثر هم اکنون در دست موسسه فرهنگی و هنری «آوای شیدا» می باشد.


اعضای گروه شیدا:
عبدالنقی افشارنیا: نی
پشنگ کامکار: سنتور
اسماعیل صدقی آسا: عود
زیدالله طلوعی: تار
مجید درخشانی: تارباس
بیژن کامکار: رباب
هادی منتظری: کمانچه
ارژنگ کامکار: تنبک
تکنوازان:
محمدرضا لطفی، پشنگ کامکار
طرح جلد: مانیا سعیدی نژاد
خوشنویسی: استاد امیر خانی
گرافیک: جاوید رمضانی

ایران، ای سرای امید
بر بامت سپیده دمید
بنگر کزین ره پر خون
خورشیدی خجسته رسید
اگر چه دلها پرخون است
شکوه شادی افزون است
سپیدهٔ ما گلگون است، وای گلگون است
که دست دشمن در خون است
ای ایران، غمت مَرِساد
جاویدان شکوه تو باد
راه ما راه حق، راه بهروزی است
اتحاد، اتحاد، رمز پیروزی است
صلح و آزادی، جاودانه در همه جهان خوش باد یادگار خون عاشقان
ای بهار تازه جاودان در این چمن شکفته باد
برگرفته از جلد اثر

دانلود با کیفیت 128KB/S در ادامه مطلب


ادامه مطلب
+ نگاشته شد در پنجشنبه هفتم آبان ۱۳۸۸ 7:51 به‌دست دل‌نواز  | 

آلبوم در خیال، محمدرضا شجریان

آلبوم در خیال، محمدرضا شجریان

«در خیال» آلبوم موسیقی سنتی با آواز «محمدرضا شجریان» به آهنگ‌سازیِ «مجید درخشانی» بر سروده‌های «سعدی» و «مولوی» در دو بخشِ «سه‌گاه» و «آواز بیاتِ ترک» است که نخستین بار در سال ۱۳۷۵ به‌دست «سروش» منتشر شد.

آلبوم «در خیال» «سهل و ممتنع» است و این ویژگی نوشتن درباره‌اش را دشوار می‌کند. بعد از آلبوم‌های موفقی چون «بیداد» و «مرکب‌خوانی» که تا انتهای دهه‌ی شصت ادامه یافت، «در خیال» را می‌توان ستاره‌ی آلبوم‌های «محمدرضا شجریان» در میانه‌ی دهه‌ی هفتاد دانست. این درست که روزگار انتشار «در خیال» با واقعه‌ی خاصی جز سردیِ پیاپیِ سال‌های نخستین دهه‌ی هفتاد همراه نبود، اما همواره برای بسیاری راویِ خاطره‌هایی‌است و هم‌این «در خیال» را از بسیاری از آلبوم‌های «محمدرضا شجریان» جدا می‌کند و از دیگرسو بسیاری از دهه‌ی شصتی‌ها با «در خیال» «محمدرضا شجریان» را شناخته‌اند. به عقیده‌ی نگارنده «مجید درخشانی» در این اثر اوج هنر و تسلط خود بر آهنگ‌سازی را با به‌کارگیری تِم‌ها و جمله‌بندی‌های گوناگون در تصنیف‌ها، ضربی‌ها و پیش‌درآمدها به رخ می‌کِشَد و مجموعه‌ای فهمیدنیِ مرکب از چارچوب اصالت و حس پویا ارایه می‌دهد. می‌گویند «مجید درخشانی» با «در خیال» در آثار خود «دیگرگونی» پدید آورده، اما باید پذیرفت که «در خیال» در میانِ همه‌ی آثار «محمدرضا شجریان» نیز دارای تعریفی منحصر به فرد است.

آشناییِ «مجید درخشانی» بر آواز «محمدرضا شجریان» در تنظیم را می‌توان در «چهارمضراب نغمه» در سه‌گاه شاهد بود. درباره‌ی آن‌جا که آواز «محمدرضا شجریان» بر قطعه‌ی ضربی باز می‌شود و «تِم لطیف چهارمضرابِ شورانگیزِ» «مجید درخشانی» به زیبایی در «مخالف سه‌گاه» می‌نشیند. از زبانِ ««مجید درخشانی» شنیده‌ام: که این بخش آوازی بر روی قطعه‌ی ضربی به لحاظِ زمانی پیش از ضبط مشخص شده بوده، اما در استودیو «محمدرضا شجریان» چنان اوج می‌گیرد که از حَدِّ زمانیِ تعیین شده فراتر می‌رود و «مجید درخشانی» را مجبور می‌کند جملاتی را به ضربیِ خود بیافزاید تا با آوازِ بدیهه‌ی «محمدرضا شجریان» هم‌پا باشد.

خبرت خراب‌تر کرد جراحت جدایی       چو خیالِ آب روشن که به تشنه‌گان نَمایی

«در خیال» دربردارنده‌ی دو تصنیف است. یکی «دیده‌ی خواب» ‌بر غزلی از «سعدی» که شباهت‌هایی به تصنیف‌های کهن‌تر به‌ویژه شیوه‌ی «عارف قزوینی» دارد و دیگری «در خیال» که از بهترین ساخته‌های «مجید درخشانی» است. آنچه بیش از همه درباره‌ی «تصنیفِ درخیال» آشکار است پیروزیِ آهنگ‌ساز بر «ریتمِ غزلِ مولوی» و شکست آن با قرار دادن سکوت بر سَرِ ضرب‌ها است که نشان از «دقتِ مجید درخشانی بر غزل‌های ریتمیک مولوی» دارد. این سبب می‌شود شاهدِ یکی از به یاد ماندنی‌ترین تصنیف‌هایی باشیم که بر سروده‌ی «مولوی» ساخته شده‌ و البته کوتاه بودنِ آن و گونه‌گونه‌گونیِ جمله‌بندی و نیز پایانِ برخی جمله‌ها در تحریر، رِنگ زیبایی به آن بخشیده است.

تصنیفِ در خیال، عدم رعایت ترتیب در آواز، متن قرمز در آواز نیست:

آمده‌ام که سر نَهَم، عشق تو را به سَر برم         ور تو بگویی‌ام که نِی، نِی‌شکنم شِکَر برم
آمده‌ام چو عقل و جان از همه دیده‌ها نهان         تا سوی جان و دیده‌گان مشعله‌ی نظر برم
آمده‌ام که ره‌زنم بر سر گنجِ شَه زنم         آمده‌ام که زر برم زر نبرم خبر برم
گر شکند دل مرا جان بدهم به دل شکن         گر ز سرم کله برد من ز میان کمر برم
او است نشسته در نظر من به کجا نظر کنم         او است گرفته شهر دل من به کجا سفر برم
آن‌که ز زخم تیر او کوه شکاف می‌کند         پیش گُشادِ تیر او وای اگر سپر برم
گفتم آفتاب را گر ببری تو تاب خود         تاب تو را چو تب کند گفت بلی اگر برم
آنک ز تاب روی او نور صفا به دل کشد         و آنک ز جوی حسن او آب سوی جگر برم
در هوسِ خیال او هم‌چو خیال گشته‌ام         وز سر رشک نام او نام رخ قمر برم
این غزلم جواب آن باده که داشت پیش من         گفت بخور نمی‌خوری پیش کسی دگر برم (مولوی)

هم‌نوازان آواز:
مجید درخشانی: تار و بم‌تار

گروه‌نوازان:
بخش نخست (سه‌گاه)                                   بخش دوم (آواز بیاتِ ترک)
مجید درخشانی: تار و بم‌تار                              مجید درخشانی: تار
عبدالنقی افشارنیا: نی                                   جمشید عندلیبی: نی
درویش‌رضا منظمی: کمانچه                             سعید فرج‌پوری: کمانچه
بیژن کامکار: دف                                            درویش‌رضا منظمی:‌ کمانچه
پشنگ کامکار: سنتور                                     محمد فیروزی: بربط
ارسلان کامکار: بربط                                       پشنگ کامکار: سنتور
ارژنگ کامکار: تنبک                                         احمد خاک‌ طینت: دف
                                                                 همایون شجریان: تنبک

برگرفته از شجریانی‌ها (ویرایش شده)، جلد و متن آلبوم

ادامه مطلب
+ نگاشته شد در پنجشنبه نهم مهر ۱۳۸۸ 2:32 به‌دست دل‌نواز  | 

آلبوم فصل باران، علیرضا قربانی

آلبوم فصل باران، علیرضا قربانی

آلبوم «فصل باران» آلبوم موسیقی سنتی با آواز «علیرضا قربانی» به‌ آهنگ‌سازیِ «مجید درخشانی» و نوازندگیِ «گروه خورشید» در سال ۱۳۸۵ بر روی سروده‌های «رهی معیری»، «ادیب نیشابوری»، «مولوی»، «محمدرضا شفیعی کدکنی»، «سعدی» و «عطار نیشابوری» به مدت ۵۰ دقیقه و ۵ ثانیه به‌دست «سروش» منتشر شد.

«فصل باران» داری چند ویژگیِ برجسته است که آن‌را در شمار آثار ماندگار موسیقی ایرانی قرار می‌دهد. حجم بی‌سابقه‌ی سازهای ایرانی برای دست‌یابی به رنگ‌آمیزیِ صوتیِ جدید، کنتراست تازه‌ی ارکستر، ملودی‌ و تنظیم‌های خلاقانه و ضبطِ هم‌زمان به منظور رسیدن به «احساسِ غنیِ گروه‌نوازی»، باعث شده تا بتوان از پاره‌ای ضعف‌های کوچک مانند عدم دقتِ کوک در صدای «علیرضا قربانی» در بعضی قسمت‌های آلبوم به راحتی گذشت. «علیرضا قربانی» در بسیاری از قسمت‌های اثر به‌ویژه در «آواز شوشتری» بسیار توانا نشان داده است.

ای مهربان‌تر از برگ در بوسه‌های باران
بیداریِ ستاره در چشم جوی‌باران
آیینه‌ی نگاهت پیوند صبح و ساحل
لبخندِ گاه گاهت، صبحِ ستاره باران
بازا که در هوایت خاموشیِ جنونم
فریادها برانگیخت از سنگ کوه‌ساران
ای جویبار جاری! زین سایه‌برگ مَگریز
کاین‌گونه فرصت از کف دادند بی‌شماران
گفتی: به روزگاران مهری نشسته گفتم
بیرون نمی‌توان کرد حتی به روزگاران
بیگانگی ز حد رفت ای آشنا مپرهیز
زین عاشق پشیمان سرخیل شرمساران
پیش از من و تو بسیار بودند و نقش بستند
دیوار زندگی را زین گونه یادگاران
وین نغمه‌ی محبت بعد از من و تو ماند
تا در زمانه باقی‌ست آوازِ باد و باران (شفیعی کدکنی)

فهرست:
۱. تصنیفِ ساغر هستی، رهی معیری
۲. درآمد همراه با سنتور، ادیب نیشابوری
۳. چهارمضراب همایون و تصنیفِ فصلِ باران، مولوی
۴. بیداد، تار
۵. تصنیفِ حتی به روزگاران، محمدرضا شفیعی کدکنی
۶. بیداد همراه به سه‌تار، سعدی
۷. قطعه‌ی شوشتری، عطار نیشابوری
۸. تصنیف شوشتری، مولوی
۹. عشاق همراه با نِی، سعدی
۱۰. نوروز، تار و کمانچه

ماهنامه‌ی فرهنگ و آهنگ (مهر ۱۳۸۵) و جلد اثر


ادامه مطلب
+ نگاشته شد در دوشنبه ششم مهر ۱۳۸۸ 19:19 به‌دست دل‌نواز  | 

آلبوم رندان مست، محمدرضا شجریان

آلبوم رندان مست، محمدرضا شجریان

«رندان مست» دومین آلبوم «محمدرضا شجریان» در سال ۱۳۸۸ است. «رندان مست» که در «دستگاه همایون» اجرا شده حاصلِ ضبط و ویرایشِ اجرای پاییز سال ۱۳۸۷ «محمدرضا شجریان» با «گروه شهناز» به آهنگ‌سازی و سرپرستیِ «مجید درخشانی» و دربردارنده‌ی ۹ تراک است. در این آلبوم از سروده‌های «حافظ»، «ملک‌الشعرای بهار»، «سعدی» و «مولوی» استفاده شده است. آلبوم «رندان مست» نامِ خود را از سروده‌ی «مولوی» با آغازِ «رندان سلامت می‌کنند» گرفته است.

شاید «رندان مست» پرفروش‌ترین كار «محمدرضا شجریان» شود. هر كه در این چند روز از فروش‌گاه‌ها سراغ «رندان مست» را گرفته این را می‌داند. «رندان مست» هیچ دلیلی غیر از «حاشیه» برای پرفروش‌ترین آلبوم «محمدرضا شجریان» شدن ندارد! ماجرای اعتراض «محمدرضا شجریان» به پخش آثارش در «تلویزیون» در کشاکش ناآرامی‌های ایران پس از اعلام نتایج انتخابات ۱۳۸۸ و حمله‌‌ی برخی سایت‌های علیه «محمدرضا شجریان» و البته برخی اظهارنظرهای دست‌اندرکاران «صدا و سیما» و زیر سوال بردن كارنامه‌ی «محمدرضا شجریان» شرایطی را فراهم آورد كه خرید و فروش «رندان مست» جنبه‌ای فرامَتنی پیدا كند. آن‌هایی كه پیش از این یک بار هم «موسیقی اصیل سنتی ایرانی» نخریده بودند، این بار «رندان مست» «محمدرضا شجریان» را از لج «بعضی‌ها» هم كه شده می‌خرند. وقتی به جای آلبوم‌های بهتری مانند «بیداد»، «شب، سکوت، کویر» و «چشمه‌ی نوش» آلبومِ «رندان مست» ركورد فروش را بشکند بی‌شک «یک چیزی» بوده است.

«گروه شهناز» بیش از آن‌كه فکر کنید جوان بود. هضم این قضیه كه به جای «محمدرضا لطفی»، «پرویز مشكاتیان»، «حسین علیزاده» و «كیهان كلهر» جوانان ۳۰-۳۵ ساله‌ای را ببینیم كه قرار بود جواب آواز «شجریان» را بدهند ساده نبود. البته هم‌کاریِ «محمدرضا شجریان» با جوان‌ها بد نیست. بهترین كارهای كارنامه‌ی «محمدرضا شجریان» در همین سن و سال است. ویدیوی ابوعطای «محمدرضا لطفی» و «محمدرضا شجریان» را دیده‌اید؟ فکر می‌کنید خیلی بیشتر از ۳۰ سال سن داشتند؟ اما نتیجه‌ی كار از بهترین كارهای این دو است. فاصله اما شوربختانه بین نوازندگان «گروه شهناز» و «محمدرضا شجریان» بیش از این حرف‌ها است.

«گروه شهناز» دست‌چینِ بهترین نوازندگانی بودند كه سال‌ها «مجید درخشانی» در «گروه خورشید» با آن‌ها كار می‌كرد. البته عده‌ای از اعضایِ خوبِ «گروه خورشید» از همراهی با «گروه شهناز» بازماندند. آن‌ها به «گروه شیدا» به رهبری ِ «محمدرضا لطفی» پیوستند. «گروه شهناز» مانند «گروه خورشید» و سایر گروه‌هایی كه «مجید درخشانی» با آنها كار می‌كرد نقطه قوت ویژه‌ای داشت. گروه‌نوازی‌های «مجید درخشانی» از دیدِ رنگ‌آمیزی و بازی‌های ریتمیک حرف ندارد و انصافاً در این مورد «گروه شهناز» هم این‌چنین بودت. در تک‌نوازی‌ها اما تعدادی از اعضا «بد نبودند» و تعدادی «كم‌تر از انتظار» به نظر می‌رسیدند، به‌ویژه این‌كه نشستن« محمدرضا شجریان» روی سِن انتظارات را بالا می‌برد.

در اجرای صحنه‌ و آلبوم «رندان مست»، گروه‌نوازی‌ها نه‌تنها بد نبود، بلكه ایراد خاصی هم نداشت. کمی ضعف ملودیک در قطعات به چشم می‌خورَد، اما در گروه‌نوازیِ خوب و هماهنگی و شور ریتمیكی كه ایجاد می‌كرد تردیدی نیست. تكنوازی‌ها اما راضی‌كننده نبود. «محمدرضا شجریان» در دفترچه‌ی آلبوم آورده است: «انگیزه‌ی تشكیل «گروه شهناز» نیازی بود كه سال‌ها به گروه بزرگ سازهای ایرانی با تنظیمات چندصدایی و رنگ‌های بیشتر احساس می‌شد. از طرفی نوازندگان تحصیل‌كرده، توانا، پرانگیزه و جوانی هم به عرصه موسیقیِ اصیل وارد شده بودند كه جز با تشكیل ارکسترهای بزرگ‌تر بهره‌گیری از هنر ایشان میسر نبود»

نباید بی‌رحمانه ارزش كار اعضای جوانِ «گروه شهناز» را زیر سوال برد. اجرای بی‌نقص چهارمضراب‌ها و تنظیم خوب «مجید درخشانی» جزو قابلیت‌های بالایی بود كه كار در فضاسازی داشت.،فضایی كه در چند سال اخیر به خاطر كوچک بودن اركسترها كمتر شاهد آن بوده‌ایم، فضایی كه برای لحظاتی یادآور خاطره‌ی خوبِ آلبومِ «در خیال» بود. «رندان مست» از آلبوم‌های «خوبِ» محمدرضا شجریان است.

رندان سلامت می‌کنند
جان را غلامت می‌کنند
مستی ز جامت می‌کنند
مستان سلامت می‌کنند
غوغای روحانی نگر
سیــلاب طـوفانـی نـگر خورشیــد ربانــی نـگر
مستان سلامت می‌کنند
ای آرزوی آرزو
آن پــرده را بـردار از او
من کَس نمی‌دانم جُز او
مستان سلامت می‌کنند
آن دام آدم را بگو
وان جـان عـالم را بگو
آن یـار و هم‌دم را بگو
مستان سلامت می‌کنند
ای ابر خوش باران بیا
ای مستـی یـاران بیــا
ای شــاه طـراران بیــا
مستان سلامت می‌کنند (مولوی)

فهرست:
۱. قطعه‌ی دیدار، ساخته‌ی «مجید درخشانی»
۲. زنگ شتر، برگرفته از «ردیف میرزا عبدالله فراهانی»
۳. ساز و آوازِ غزلِ حافظ
۴. تصنیف چشم یاری، غزل حافظ، ساخته‌ی «محمدرضا شجریان»، «تنظیم مجید درخشانی»
۵. ادامه‌ی ساز و آواز
۶. تصنیف باد صبا، شعر «ملک‌الشعرای بهار»، ساخته‌ی «حسام‌الدین مُراد»، تنظیم «مجید درخشانی»
۷. چهارمضراب بیداد، ساخته‌ی «مجید درخشانی»
۸. ساز و آوازِ غزلِ سعدی
۹. تصنیفِ رندان مست، غزلِ مولوی، ساخته‌ی «مجید درخشانی»

نوازندگان:
محمدرضا ابراهیمی: عود
حامد افشاری: قیچک باس
مهدی امینی: رباب
رادمان توکلی: تار
سینا جهان‌آبادی: کمانچه
مجید درخشانی: تار
حسین رضایی‌نیا: دف و دایره
مژگان شجریان: سه‌تار
رامین صفایی: سنتور
شاهو عندلیبی: نی
حمید قنبری: تنبک
کاوه معتمدیان: کمانچه
مهرداد ناصحی: قیچک آلتو، صُراحی

جلد و متن اثر، موسیقیِ ما (ویرایش شده‌)


ادامه مطلب
+ نگاشته شد در جمعه سوم مهر ۱۳۸۸ 16:56 به‌دست دل‌نواز  |