دل‌نوازها

«هفت سین به روایت طهران» نام آلبومی هشت قطعه ای با آواز «محمد منتشری» مشتمل بر آثار «اسماعیل مهرتاش» است. تهیه و انتشار این آلبوم به اهتمام شرکت فرهنگی و هنری «آوای باربد» صورت گرفته و در سال ۱۳۸۷ منتشر شده است. اشعار این آلبوم از سروده های «ابوالقاسم حالت»، «غلامرضا روحانی» و «حافظ» انتخاب شده اند.

از میان آثار «اسماعیل مهرتاش» دو نمایش موزیكال «چهارشنبه سوری» و «هفت سین» با حال و هوای شب عید و نوروز در «تهران قدیم» ساخته شده اند. «مظفر شفیعی» كه در هر دو تئاتر به عنوان بازیگر و خواننده حضور داشته در این باره می گوید: «چهارشنبه سوری» به دلیل اینكه موزیكال بود همگی بازیگرانش بر آواز تسلط داشتند. جدای «محمدرضا شجریان» و «محمد منتشری»، «احمد عربانی»، «محمدامین رمضانی» و من همگی شاگردان كلاس آواز بودیم. «محمدرضا شجریان» با گریمی سنگین نقش «كلیدساز» را داشت و من نقش شاگرد او را برعهده داشتم. این رابطه بعدها در آواز هم به نوعی به حقیقت پیوست و پس از درگذشت «اسماعیل مهرتاش» من برای شاگردی آواز نزد «محمدرضا شجریان» رفتم. در زمان ضبط تلویزیونی «چهارشنبه سوری»، «محمدرضا شجریان» به دلیل اجرای آواز در «گل های رادیو» و «جشن هنر شیراز» چهره شناخته شده ای بود و به پاس اعتبار و احترام «اسماعیل مهرتاش» در این نمایش حضور یافت. «اسماعیل مهرتاش» علاوه بر كارگردانی نواختن «تار» را به همراه شخصی به نام «زاهدی» برعهده داشت. «صادقی» با «ویولن» و «بهزاد رضوی نیا»  با «تمبک» به همراه سه خانم بازیگر آنها را همراهی می كردند. نمایش «چهارشنبه سوری» از سال ۱۳۵۴ تا زمان انقلاب هر سال شب عید، در ایام نوروز از تلویزیون پخش می شد».

«مظفر شفیعی» از «آواز بیداد» «محمدرضا شجریان» در «چهارشنبه سوری» در سبک «بیات تهران» (كوچه باغی) به عنوان یكی از نقاط برجسته این اثر یاد می كند و می گوید: «دیگر نمایشی كه در تلویزیون ضبط و پخش شد «هفت سین» نام داشت. من در این نمایش «سیب» را می خواندم و بازی می كردم. دیگران مانند «محمد منتشری»، «رمضانی» و «داراب» همگی صداهای گرمی داشتند و بینندگان و شنوندگان را با خود به حال و هوای «نوروز در تهران قدیم» می بردند. نمایش «هفت سین» در «استودیو میثاقیه» واقع در جاده كرج ضبط شد. گویا بعدها این استودیو تخریب و به جای آن شهرک سینمایی احداث شد.»

از میان شاگردان «اسماعیل مهرتاش» «محمد منتشری» و از میان همراهان او «بهزاد رضوی نیا» در سال گذشته دست به بازسازی «هفت سین» زدند.

«محمد منتشری» با صدایی كه در دهه هفتم زندگی او همچنان پرقدرت می نماید در این آلبوم به خوبی از عهده اجرای آثار برآمده است. فضای موسیقایی اثر با به كارگیری سازهایی مانند «ویولن»، «كمانچه»، «تار»، «سه تار»، «پیانو»، «تمبک»، «دف» و از همه مهمتر استفاده از «كیبورد» یادآور ترانه های تلفیقی «پاپ-سنتی» دو دهه ۶۰ و ۷۰ است. ملودی های دلنشین و متنوع «اسماعیل مهرتاش» به همراه ریتم های شناخته شده و روان و اشعار و كلام محاوره ای نوعی سادگی و صمیمیت را در شنونده تداعی می كند. به جز اینها مواردی مانند «تبلیغ میوه فروش دوره گرد برای سیب هایش»، «چانه زدن های یک مشتری با سمنو فروش»، «جار زدن فروشنده تقویم»، «فروشنده شمع»، «فروشنده تخم مرغ»، «فروشنده سبزی» و «فروشنده سكه» با آواز، احساسات نوستالژیک مخاطب را تا حدودی برمی انگیزاند. در این اثر نباید  سروده های «ابوالقاسم حالت» و «غلامرضا روحانی» را نادیده گرفت. روی دوم «هفت سین به روایت طهران» دربردارنده دو آواز به سبک «بیات تهران» است، یكی در مایه تصنیف سبزی «نعناع ترخون» در «گوشه منصوری» از «دستگاه چهارگاه» است كه «محمد منتشری» تكه های كلامی و محاوره ای دوره گردها را نیز ضمن خواندن به كار می برد. آواز دیگر در قطعه مستقلی به نام «آواز بیات تهران» در «مخالفت سه گاه» با شعر «حافظ» اجرا شده است. مطلع این غزل كاملاً متناسب با حال و هوای نوروز و فرا رسیدن بهار است.

صبا به خوش خبری هدهد سلیمان است           كه مژده طرب از گلشن صبا آورد

برگرفته از تارنمای آفتاب